ÇİN DAVASI ULUSLARARASI GÜNDEMDE

Dünya, Çin’in Vuhan kentinden yayılan Korona tipi Covid-19 virüsü ile baş etmeye çalışıyor. Birçok ülkenin bilim adamları bu acımasız virüse karşı aşı veya ilaç üretmeye çalışırken, şaşkınlıklarını üzerlerinden atmaya çalışan liderler de sorumluların peşlerine düştüler. Yaklaşık 200 ülkede 300 binden fazla insanın hayatına mal olan bu virüs nasıl çıktı ve dünyaya nasıl yayıldı. Bu yayılmada ve can kayıplarında Çin hükümetinin sorumluluğu var mı? Başta ABD Başkanı Trump olmak üzere bir çok ülkenin yöneticileri bu soruların cevabının peşinde. Uluslar arası hukukçular konu üzerinde fikir yürüyorlar ve eğer Çin yönetiminin konu ile ilgili sorumluluğu ispatlanırsa çok büyük yaptırımlar uygulanır ve tazminatlar talep edilebilir diyorlar.
Şu ana kadar 4 Binin üzerinde Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı koronavirüs (Kovid-19) pandemisinden hayatını kaybetti. Şırnak Barosuna kayıtlı Avukat Mehmet İhsan Kalkan'da salgın konusunda ilk adımı atan hukukçu oldu. Önce Küçükçekmece Adliyesine müracaat ederek Çin Devlet Başkanı olmak üzere konu ile sorumlulukları olan Çin yöneticileri hakkında suç duyurusunda bulundu. Daha sonra ise davayı Hollanda’nın Lahey kentinde ki Uluslar arası ceza mahkemesine taşıdı.

 Virüs yüzünden hayatını, sağlığını kaybeden vatandaşlarının hakkını aramaya çıkan Şırnaklı avukat İhsan Kalkan bir anda dünyanın gündemine oturdu. Uluslar arası medya kuruluşları dahil bir çok yayın organının peşinde koştuğu Avukat Mehmet İhsan Kalkan ilk günden beri konuya duyarlı olan gazeteerzurum.com’a konuştu.   

-Biraz kendinizden bahseder misiniz ?
İlk,orta ve lise öğrenimimi Silopi'de bitirdikten sonra,1998 yılında Anadolu üniversitesi hukuk fakültesini bitirdim. Daha sonra yaklaşık 4 yıl, birleşmiş milletlerin bir kolu olan uluslararası göç örgütünde 4 yıl boyunca, ırak'taki savaş nedeniyle parçalanmış ve ayrılmak zorunda kalan aileleri birleştirme ve ülkeye gönüllü geri dönüş projeleri üzerinde çalıştım. Silopi'de engelliler derneğini kurdum.Engelli kardeşlerimiz için, birçok proje geliştirme fırsatı buldum. Silopi spor'da yönetim kurulu üyesiydim. İthalatçılar ve ihracatçılar derneği yönetim kuruluğu görevinde bulundum. Çocuk hakları ve kadınlar için birçok projede gönüllü olarak çalıştım. Mülteciler için de ayrıca birçok projede gönüllü olarak çalıştım.Ulusal ve uluslararası bir çok konferans ve seminere katildim. En son newyork'ta birleşmiş milletler dünya zirvesi ile gecen sene Londra'da düzenlenen World Humanitarian Forum'a katildim. Merkezi Hindistan'da bulunan Asya- Afrika İşadamları konseyi üyesiyim.4 dil biliyorum.

-Virüs nedeniyle, neden dünyadaki ilk suç duyurusunu yapma gereği duydunuz?

Bildiğiniz üzere,Cin'in Wuhan kentinde ortaya çıkan ve dünyayı adeta altüst eden Corona virusu nedeniyle,Cin halk cumhuriyeti başkanı ve sorumlular hakkında dünyadaki ilk suç duyurusunu yaptım. Daha sonra, Hollanda'nin Lahey kentinde bulunan Uluslararası ceza mahkemesine ,insanlığa karşı islenen suçlar kapsamında gerekli yargılamanın ve soruşturmanın yapılması için resmi başvuruda bulundum.Başvurumuz ,isleme alınmış olup yasal süreç devam etmektedir.Neden bu davayı açtım,çünkü virüsün ortaya çıktığı zamandan çok sonra Cin,dünya sağlık örgütüne durumu bildirdi,virüsün dünyaya yayılmasının önüne geçmek için gerekli tedbirleri almadıkları gibi, virüs ile ilgili bilgileri dünya kamuoyundan çeşitli sebeplerle(ekonomik kayıp,prestij kaybı vs) gizlemek suretiyle ,özellikle ülkesine gelen uçuşları yasaklayıp, ülkesinden tam 5 milyon kişinin dünya'nın çeşitli ülkelerine seyahat etmesine izin vermiştir. Böylece virüs, kontrolsüz bir şekilde tüm dünyaya yayılmıştır. Bugün herkesin bildiği üzere, dünyada yaklaşık 400 bin kişi ölmüş ve 4 milyon kişiye yakin virüsü kapmıştır. Sosyo-ekonomik zararları milyarlarca doları bulmuştur. Dünya'da issizlik ve açlık almış başını gidiyor. Dünya Gıda programının raporuna göre, dünyada halen 800 milyon insan aç yatağa girerken, maalesef bu virüs olayından sonra 500 milyon dava bu rakama eklenmiş olacak.

- Çin halk cumhuriyeti, uluslararası ceza mahkemesine üye değil. Davayı hangi örnekleri gözeterek Hollada'nin Lahey kentinde bulunan uluslararası ceza mahkemesine taşıdınız?
Cin her ne kadar Uluslarasi Ceza Mahkemesine uye olmasa da , yaptiklarindan dolayi sorumlu olup,kesinlikle yargilanmasi gerekir. Tipki, Yemen ve Myanmar orneklerinde oldugu gibi, onlarda her ne kadar Uluslararasi Ceza Mahkemesinin uyesi olmamasina ragmen, insanliga karsi suc isledikleri iddiasiyla haklarinda sorusturma baslatilmis ve tutuklama karari cikartilmistir. Global dunyanin nimetlerinden faydalaniyorsaniz, global dunyada insanliga karsi islenen suclarda hic kimsenin dokunulmazligi kabul edilemez. Dolayisiyla, virus olayinda oldugu gibi hepimizin hayatini cok olumsuz etkileyen bu sorumsuz ve ciddiyetsiz davranislardan dolayi, cin halk cumhuriyeti baskani ve ilgili sorumlular hesap vermek durumunda kalacaklardir. En azindan gelecek nesillerin abenzer durumlarla karsilasmamasi icin, bu davamiz dunya'ya verilmis guclu bir mesaj olarak kayitlara gececektir.

Lahey'de actiginiz davanin dunya kamuoyundaki tepkisi nasil oldu?

   Bu anlamda, bazi ulusal ve uluslararasi gorusmelere davet edilmekteyim. Ilk suc duyurumuzdan sonras, gerekse ulkemizde ve gerekse dunyanin cesitli ulkelerinde onlarca dava acildi. 

      Ozellikle, onumuzdeki carsamba 20 mayis gunu uluslararasi bir platform olan, dunyada farkindalik ve sayginlik yaratan insanlarin davet edildigi Unitedpeopleglobal adli kurulusun davetlisi olarak, mevcut ve son gelismeleri dunya kamuoyuyla paylasma firsati bulacagim. Ayrica bu davet, dunya'nin bu konudaki hassasiyet ve ilgisini ortaya koymak acisindan son derece onemlidir. Bu konuda, gerekse ulkemizden ve gerekse dunya kamuoyundan ciddi destek mesajlari gelmektedir.